15.10.2020, 18:56 80

SEN ÖMRÜNDE, HİÇ AĞAÇ YETİŞTİRDİN Mİ?...

İsmail HABOĞLU

İsmail HABOĞLU

Yıl 1923...

Ankara bozkır…

Toz toprak Ankara…

O tarihlerde Ulus’la Çankaya arası bomboş bir arazi…

Bir zamanlar, Timur Devleti İmparatoru Timurlenk’in, ağaçların sıklığından dolayı, fillerini geçiremediği Ankara’da; ağacın ve yeşilin zerresi kalmamış…

Sıcak, sıkıntılı bir yaz günü akşamı…

Atatürk, Çankaya Köşkü’nün bahçesinden Ankara’yı seyrediyor. Ufukta güneş batmak üzere…

Bugünkü Kızılay ve Bakanlıklar semtlerinin bulunduğu alanlarda, toz hortumları yükseliyor gökyüzüne… Ortalıkta kurumuş diken dalları savrulup, uçuşuyor…

Atatürk, köşkün tadilat işlerini yapan, Müteahhit Arif Hikmet Koyunoğlu ve adamlarına; “…Bakın çocuklar, bir gün gelecek, şu çorak tarlalar üzerinde devasa ağaçlar yükselecek. Bu arazinin üzerinde çarşı merkezleri, apartmanlar, villalar olacak, semtler kurulacak. Bu semtler; yeşil alanlarla, üçer şeritli, gidişli gelişli asfalt yollarla birbirine bağlanacak… Burada yemyeşil bir kent doğacak… Bunu çok yakın zamanda tüm dünya ile birlikte hep birlikte göreceğiz…” diyor.

Atatürk’ün hiç te inandırıcı gelmeyen bu söylemi karşısında; Müteahhit Arif Hikmet Bey ve adamları, Atatürk’e hissettirmeden birbirlerine bakıp; dudak büküp, tebessüm ediyorlar…

* * *

Atatürk, yakın çevresine; “bu kasaba görünümlü bozkırı, başkent olarak seçme nedeninin; bir inanılmazı başararak, Türk’ün gücünü ve azmini tüm dünyaya kanıtlamak olduğunu…” söylüyor.

Atatürk sabırsız…

Atatürk heyecanlı…

Bozkır Ankara; “bir an önce yeşersin, bir an önce ağaçlansın” istiyor. Kim bilir belki (çok şeyi bilip, çok şeyi, çok önceden görüp, sezdiği gibi) uzun ömürlü olmayacağını da biliyor. Acele ediyor… Yarattığı bu eseri, içine sindire sindire görüp, yaşamak istiyor…

Kurtuluş Savaşı günlerinde, Ankara Karargâhında, “yemek yedikleri masanın üzerine konacak, bir demet kır çiçeği bile bulunamamasının” burukluğunu, anlatıyor sık sık...

Atatürk, çevresindeki arkadaşlarından, özellikle çevre konularında beklediği tepkileri alamamasına karşın sohbetlerinde inatla bu konulara değiniyor; ağacın ve yeşilin önemini anlatıyor.

Sadece kendisinin değil, tüm Ankaralının çiçek yetiştirmesini, yeşili ve ağacı sevmesini istiyor.

İstanbul’dan ünlü çiçekçi Yorgo Sabuncuyan’ı, Ankara’ya getirtiyor ve Sabuncuyan’dan; Ankara’ya da, bir çiçekçi dükkânı açmasını, istiyor.

O tarihlerde Ankara’da lokanta yok, manav yok…

Ankaralı sebzeyi bilmiyor ki, çiçeği tanısın, çiçeği bilsin... Sebze kültürü yok ki, çiçek kültürü olsun, çiçeği sevsin, çiçek alsın…

Bütün bunları bilen ve aklından geçiren Sabuncuyan tereddütlü ve sıkıntılı… Ama aksine bir şey söylemeye de, cesaret edemiyor…

O’nun tereddüdünü sezen Atatürk “…Yorgo, sen hele dükkânı bir aç… Çiçeklerini alan olmazsa, hepsini ben alırım, sen endişelenme…” deyip Yorgo’yu ikna ediyor.

* * *

Atatürk Çankaya’daki bağ evinde yaptırdığı tadilat sonrası, bahçesinin düzenlemesini de yaptırmak istiyor.

Aslında bu kültür ve bu zevk, kendisinde ziyadesiyle olmasına karşın; bu işi, bir peyzajcıya yaptırmak istiyor.

Bu iş için, İzmir’den Bahçe Mimarı Mevlüt Baysal davet ediliyor.

Bahçede gerekli tetkikleri yapan Mimar Baysal; hazırladığı proje hakkında Atatürk’e (bahçeyi gezdirerek) bilgi veriyor. Bahçede bulunan kayın ve karakavak ağaçlarının önüne geliyorlar.

Mimar Baysal “… Buradan yol geçiriyorum. Dolayısıyla bu iki ağacı kesiyorum Paşa Hazretleri” der demez, Atatürk müthiş sinirleniyor. “Vay beyim vay!…” diyor. “Senin ömründe böyle bir ağaç yetiştirmişliğin var mı ki, fütursuzca ‘keselim’ diyorsun!… Sen nasıl bahçe mimarısın… Sen bu canlara, nasıl kıyarsın!…”

Adamcağızı apar topar huzurdan çıkarıyorlar.

Uzun süre sakinleştiremiyorlar Atatürk’ü… “Ağacı kesecekmiş haa… ağacı!?…Hay seni bahçe mimarı yapanı!…” diye söyleniyor, günlerce…

* * *

Yine bir gün, yorgun argın bir akşamüzeri arabasıyla Meclisten, Çankaya’ya çıkarken, şoförünü büyük bir telaşla durdurup, arabadan iniyor. Orada bulunan işçilere; “burada bir iğde ağacı vardı… n’oldu o ağaca?” diyor. İşçiler, “yol genişletme çalışmaları nedeniyle, iğdenin kesildiğini…”söylüyorlar.

Buna çok canı sıkılan ve çok üzülen Atatürk, arabasına biniyor ve ağlıyor…

Evet… ağlıyor…

Ömrü savaş meydanlarında geçmiş, nice ölümler görüp, nice acılar yaşamış, 9 ayrı cephede savaşmış, 7 düvele kafa tutmuş, sinirlendiği zaman kimsenin huzuruna çıkmaya cesaret edemediği bu koca insan, ağlıyor…

Hem de bir ağaç için, ağlıyor…

Bir iğde ağacının; katledilmesine, öldürülmesine, ağlıyor…

Şimdi ormanlar yakılıyor. Ne cumhurbaşkanlarının umurunda, ne başbakanların…

Şimdi orman arazileri (sözde turizm adına) talan ediliyor. Ne bakanların umurunda, ne de siyasilerin…

Şimdi ağaçlar kesiliyor… Ne belediye başkanlarının umurunda, ne de insanların…

Yazarın Notu; Ankara, 13 Ekim 1923 tarihinde başkent olarak kabul edildi.

Geçtiğimiz Salı, Ankara’nın başkent olarak kabul edilişinin 97. yıl dönümü idi. Bu yazıyı, Salı günü yayımlamak üzere kaleme almıştım. Öne almam gereken yazılar nedeniyle bugüne kaldı.

Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
banner255
banner133
-13°
parçalı az bulutlu
banner364
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 23 54
2. Konyaspor 22 45
3. Alanyaspor 23 38
4. Adana Demirspor 23 37
5. Fenerbahçe 23 37
6. Beşiktaş 23 36
7. Hatayspor 23 36
8. Başakşehir 22 34
9. Gaziantep FK 22 32
10. Sivasspor 23 31
11. Kayserispor 23 31
12. Karagümrük 23 30
13. Kasımpaşa 23 27
14. Göztepe 23 27
15. Galatasaray 23 27
16. Giresunspor 23 26
17. Antalyaspor 23 24
18. Rizespor 23 22
19. Altay 23 18
20. Ö.K Yeni Malatya 22 16
Takımlar O P
1. Ümraniye 21 45
2. Ankaragücü 21 45
3. Erzurumspor 21 38
4. Bandırmaspor 21 36
5. İstanbulspor 21 36
6. Eyüpspor 20 36
7. Samsunspor 20 33
8. Adanaspor 21 32
9. Manisa Futbol Kulübü 21 28
10. Tuzlaspor 20 27
11. Keçiörengücü 21 26
12. Gençlerbirliği 21 26
13. Boluspor 19 24
14. Kocaelispor 21 24
15. Menemen Belediyespor 21 23
16. Altınordu 21 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 21 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 23 57
2. Liverpool 22 48
3. Chelsea 24 47
4. M. United 22 38
5. West Ham United 23 37
6. Arsenal 21 36
7. Tottenham 20 36
8. Wolverhampton Wanderers 21 34
9. Brighton 22 30
10. Leicester City 20 26
11. Aston Villa 21 26
12. Southampton 22 25
13. Crystal Palace 22 24
14. Brentford 23 23
15. Leeds United 21 22
16. Everton 20 19
17. Norwich City 22 16
18. Newcastle 21 15
19. Watford 20 14
20. Burnley 18 12
Takımlar O P
1. Real Madrid 22 50
2. Sevilla 22 46
3. Real Betis 22 40
4. Atletico Madrid 21 36
5. Barcelona 21 35
6. Real Sociedad 21 34
7. Villarreal 22 32
8. Rayo Vallecano 21 31
9. Athletic Bilbao 22 31
10. Valencia 22 29
11. Osasuna 22 28
12. Celta Vigo 22 27
13. Espanyol 22 27
14. Granada 22 24
15. Elche 22 23
16. Getafe 22 22
17. Mallorca 21 20
18. Cadiz 22 18
19. Deportivo Alaves 22 17
20. Levante 21 11

Gelişmelerden Haberdar Olun

@