14.02.2020, 00:09 113

ŞEHİR DEFTERİ ÜZERİNE BİR UFUK TURU-2

Muzaffer GÜNDOĞAR

Muzaffer GÜNDOĞAR

15. sayfaya Çorum’a ait bir sokak girişinin çizilmiş deseni alınmış.

Prof. Dr. Özer Şenödeyici; “Yazma Eserler ve Çorum’daki Yazma Eser Varlığı”nı yazmış. Bol resimli yazısında, yazma eserlere ve minyatürlere de örnekler veren yazar şöyle demiş yazısının bir yerinde:

“Kültürel mirasın aktarımında önemli rol oynayan yazma eserler, aynı zamanda birer sanat eseridirler. Onların her birinde, bağımsız gelişen bir estetik duyarlılık bulunur.(…) Her bir yazma eser onu ilk yazan kişi dışında hattat, mücellit, müzehhip, minyatürcü gibi sanatçıların katkılarıyla vücuda getirilir. Farklı yeteneklere sahip sanatçılar, yazma eser sayesinde ortaklık kurarlar ve sahip oldukları hüneri, inandıkları değerleri sonraki nesillere aktarabilmek için göz nuru dökerler…” (Sayfa:16,17,18,19)

Ali Alakoç’un bazı kaynaklardan da yararlanarak oluşturduğu yazı “Enterne Almanlar ve Çorum”.

Şöyle başlamış yazısına:

“1933 yılında Almanya’da iktidara gelen Hitler’in (…) Yahudiler başta olmak üzere ülkedeki azınlıklar üzerindeki yaptırımları ve yayılmacı bir siyaset anlayışına sahip olmasından rahatsız olan, kendi ülkelerinde artık çalışamayacaklarını anlayan, hayatlarından endişe eden birçok bilim insanı Türkiye’ye kaçar ve sığınır.

Sonra şöyle sürdürmüş yazısını:

Genellikle bilim insanı, kültür ve sanat alanında önemli isimlerin yer aldığı bu sığınmacılar Ülkemizde yeni kurulmaya başlanan Cumhuriyetin gelişmesinde, üniversite reformlarında, tıp, hukuk, arkeoloji, sahne sanatları ve güzel sanatlar alanında etkin ve önemli görevler üstlenirler…” (Sayfa: 20,21,22,23)

24 ve 25.sayfada Ahmet Erdem’in çektiği bir fotoğraf. Kırkdilim’deki Kapılıkaya ve çevresi.

“Fotoğrafların Dili”; Ayşe Çalışkan’ın bol fotoğraflı bir yazısı.

Fotoğrafçılığın geçmişten günümüze, dijital fotoğrafçılığa kadar uzanan kısa tarihini yazan Çalışkan: sayfasındaki fotoğrafları da yorumlamış. Yazısından kısa bir alıntı yapıyoruz:

“… Değişen ve gelişen teknoloji ile bugünki dijital fotoğraflara geçiş süreci tamamlandı.

Şimdi ise fotoğrafa ulaşmanın, anı dondurmanın en kolay olduğu evredeyiz. (…) Oysa ki fotoğraf; her kareye bir hikaye sığdırması, aynı yerde farklı saatlerde bize sunduğu ışık oyunları, kurgu ve kompozisyon kurallarıyla birlikte Bauhaus’tan (Sanat Okulu) bu güne her zaman gördüklerimize farklı gözle bakmayı öğreten bir sanat haline gelmiştir…” (Sayfa: 26,27)

“Son Hattuşalı, Erdal Şahin’in yazısı.

Hititler’e olan ilgisini bu yazısında şöyle anlatmış Şahin:

“İlk kez otuz altı yaşımda gördüğüm bu güzel ilçemize (Boğazkale) son on yıldır neredeyse yılda en az on kez gittim. Kendimi bir Hattuşa sevdalısı, hatta daha da ileriye giderek Son Hattuşalı olarak görmemi yadırgamazsınız umarım.”

Yazısını sonlarına doğru da şöyle demiş:

“Yazılarımın bundan sonraki bölümleri antik çağın bu kadım şehrinden anlatacağım öykülerle geçecek. (…) Tabletlerden elde edilen bilgilerin ışığında kurgular da olacak elbette. Çünkü amacım Hattuşa’ya giden ziyaretçilerin bütünü görüp, sadece taş yığıntısıymış yanılgısından kurtarmak…” (Sayfa: 28,29)

Mustafa Arıkoğlu’nun yazısı; Haydi Gelin Tiyatroya”.

Tiyatroyu ve tiyatro aşkını anlatmış; tiyatroya gelin çağrısı yaparak şöyle sürdürmüş yazısını:

“Şu an ülkemizin 22 ilinin çok değerli bir kültür yuvası var ve bunlardan biri de bizim ilimize bahşedilmiş. Devlet Tiyatrosu sahibi bir il olmak demek onun değerini iyi bilmek, bu sanat incisine değerinin karşılığını vererek sahip çıkmayı gerektirir. Bunun için de o koltukları boş bırakmamaktır.”

Arıkoğlu:

“Haydi, gelin tiyatroya!” diye sonlandırmış yazısını. (Sayfa: 30)

31. sayfayı Erdoğan Oruç’un bir karikatürü süslemiş.

“Kentli ve Kent Arşivi” yazısı, Nilüfer Aşkın’ın.

Yazısından bir bölüm alıntılıyoruz:

“Toplumun sözlü, yazılı ve görsel kültürünü sonraki kuşaklara aktarma vazifesi gören Kent Arşivleri tarihin yeniden inşası olarak adlandırılan hatırlatma eyleminin mekanlarıdır.”

“2006 yılında kurulan Kent Arşivi’nin bugüne kadar Çorum’un tarihine, kültürüne ışık tutan çok sayıda eseri okuyucuyla buluşturmuştur…” Sayfa: 32,33)

“Çorum Turizm Destinasyonları” yazısı, İl Kültür Turizm Müdürü Sümeyra Şengül’ün.

Şöyle demiş yazısının bir yerinde:

“Kültürün her çeşidini topraklarında barındıran ülkemiz bugün tüm dünyada hızla gelişen kültür turizminde önemli bir pazardır. Hatti ve Hitit Medeniyetlerine ev sahipliği yapan ilimiz de bu pazardan ayrı düşünülemez.”.

İlimiz toprakları üzerinde geçmişten günümüze doğru yaşamış uygarlıkları anlatırken; onlardan kalan tarihsel yapıtları da sıralamış. Ayrıca yemek kültürümüz üzerinde de bir ufuk turu yapmış. Ve şöyle noktalamış yazısını:

“Unutulmamalıdır ki zamanın en güzel birikimi kültürel mirastır.” (Sayfa: 34,35)

Not: Yabancı kökenli “Destinasyon” sözcüğü yerine, TDK’nun önerdiği, “varılacak olan yer” dense daha uygun olmaz mıydı? Bu tür yabancı sözcükler “ekin” de dediğimiz kültürümüzün ayrık otlarıdır. Dilimiz de bu ayrık otlarından temizlenmelidir diye düşünüyorum.

36 ve 37. Sayfada Ahmet Erdem’in Obruk Barajı fotoğrafı yer almış.

“Gökçer Öğünç ise, “Şehir ve Edebiyat” üzerine yazmış.

Yazıdan kısa bir alıntı yapıyoruz:

“Edebiyat ve şehir ilişkisinde en önemli unsurlardan biri tarihtir. Tarih, yani geçmiş… Geçmişin kültürü, geçmişin dokusu, geçmişin sanatı, edebiyatı, mimarisi vs. Edebiyatın vazgeçilmezlerinden olan geçmişin getirdikleri, edebiyatı besleyen, doyuran ana damarların en önemlilerindendir…” (Sayfa: 38)

“Çorum” şiiriyle Kenan Yaşar da 39. Sayfada yer almış. Sekiz dörtlükten oluşan şiirinin bir dörtlüğünü alıyoruz.

“Taşlara bir tarih yazar diviti

Her karış toprakta yatar şehidi

Bir kez sevdi ise genci yiğidi

Yüzüğü yüreğe takar Çorum’un

İbrahim Gösterir de “Çorum Ağzının Söz Varlığı” üzerine yazmış.

Daha çok halk bilimi dalındaki çalışmalarıyla tanıdığımız Gösterir, yazısının ilk bölümünde şöyle demiş:

“Ülkemizde ağız incelemelerinin geçmişi 1930’lu yıllara uzanır. 1932 yılında Türk Dil Kurumu’nun kurulmasıyla Anadolu ağızlarına olan ilgi de artmıştır. Bu ilginin verimleri kendini daha çok söz derleme alanında göstermiştir…”

“Yazılı kültürümüzden daha zengin olan sözlü kültürümüz üzerine yapılan çalışmaların verimleri alındıkça yeni kaynaklara ve kaynak kişilere ulaştıkça söz varlığımızın daha da genişleyeceğini anlatmaya gerek yoktur…”

(SÜRECEK)

Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
banner255
banner133
-8°
parçalı az bulutlu
banner364
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 21 50
2. Konyaspor 21 42
3. Beşiktaş 22 35
4. Hatayspor 21 35
5. Başakşehir 20 34
6. Adana Demirspor 22 34
7. Fenerbahçe 21 33
8. Alanyaspor 21 32
9. Gaziantep FK 21 31
10. Sivasspor 21 30
11. Karagümrük 22 30
12. Kayserispor 21 28
13. Galatasaray 21 27
14. Giresunspor 21 25
15. Antalyaspor 21 23
16. Göztepe 21 21
17. Kasımpaşa 21 21
18. Altay 21 18
19. Rizespor 21 18
20. Ö.K Yeni Malatya 21 15
Takımlar O P
1. Ümraniye 20 42
2. Ankaragücü 20 42
3. Erzurumspor 20 38
4. Eyüpspor 20 36
5. Bandırmaspor 20 33
6. İstanbulspor 20 33
7. Adanaspor 20 32
8. Samsunspor 19 30
9. Tuzlaspor 20 27
10. Gençlerbirliği 20 26
11. Manisa Futbol Kulübü 20 25
12. Boluspor 19 24
13. Kocaelispor 20 24
14. Keçiörengücü 20 23
15. Menemen Belediyespor 20 23
16. Altınordu 20 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 20 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 22 56
2. Liverpool 21 45
3. Chelsea 23 44
4. West Ham United 22 37
5. Arsenal 20 35
6. Tottenham 18 33
7. M. United 20 32
8. Wolverhampton Wanderers 20 31
9. Brighton 21 29
10. Leicester City 18 25
11. Crystal Palace 21 24
12. Southampton 21 24
13. Aston Villa 20 23
14. Brentford 21 23
15. Leeds United 20 22
16. Everton 19 19
17. Watford 19 14
18. Norwich City 21 13
19. Newcastle 20 12
20. Burnley 17 11
Takımlar O P
1. Real Madrid 21 49
2. Sevilla 20 44
3. Real Betis 21 37
4. Atletico Madrid 20 33
5. Real Sociedad 20 33
6. Barcelona 20 32
7. Rayo Vallecano 20 31
8. Villarreal 21 29
9. Athletic Bilbao 21 28
10. Valencia 20 28
11. Espanyol 21 27
12. Osasuna 20 25
13. Granada 20 24
14. Celta Vigo 20 23
15. Elche 21 22
16. Mallorca 20 20
17. Getafe 20 18
18. Deportivo Alaves 21 17
19. Cadiz 21 15
20. Levante 20 11

Gelişmelerden Haberdar Olun

@