15.04.2020, 00:03 278

YUNANİSTAN İLE İLGİLİ SORUNLARIMIZ (IV) - Münhasır ekonomik bölge ile ilgili Türkiye’nin girişimleri ve elde ettikleri-1

Bundan önceki yazılarımda Yunanistan ile yaşadığımız sorunlarımızın ana nedenlerinin Ege Denizi ve Akdeniz’de komşu olmamızdan kaynaklandığını belirtmiştim. Bu komşuluk nedeniyle Ege’de Karasuları ve Kıta Sahanlığı sorunlarının neler olduğunu daha önceki yazılarımda sizlerle paylaşmıştım. Bir önceki yazımda Akdeniz’de yaşanan ’’ Münhasır Ekonomik Bölge’’ (MEB) sorunları ve yarattığı gerilimler üzerinde durmuştum. Bu yazımda

MEB ile ilgili Türkiye’nin girişimlerini, aldığı önlemleri ve elde ettiklerini anlatacağım.

Yunanistan ise Türkiye’ye en yakın adaları esas alarak Türkiye ile herhangi bir anlaşma yapmadan Münhasır Ekonomik Bölgesini (kıta sahanlığını) ilan etmiştir. Yunanistan bunu yaparken Antalya’nın karşısındakı Meis adasını esas almıştır. 500 yıla yakın Osmanlı İmparatorluğu’nun elinde bulunan Meis Adası I. Cihan Harbi sonunda 1918 yılında İtalya’nın eline geçmiştir. Bu ada, II. Cihan Harbi sonunda bu harbin mağluplarından olan İtalya’dan alınıp Yunanistan’a verilen On İki Ada’dan birisidir. Antalya’nın Kaş ilçesine 6 kilometre yakınlıkta olan 11 km2 yüzölçümüne sahip Meis Adası, Yunanistan'ın kendisine en yakın On İki Ada’dan birisi olan Rodos Adasından 125 km uzaklıktadır.

Yunanistan-GKRY ikilisinin uluslararası hukuka aykırı olarak Avrupa Birliğini arkasına alarak Sevr niteliğindeki AB tarafından Sevilla Üniversitesi’ne hazırlattırılan Avrupa deniz yetki alanları haritası sınırları Türkiye’yi dışlayan ve KKTC’yi yok sayan diğer kıyıdaşların hakkını da aşındıran, denizleri sahiplenme girişimi olup bunun sınırları Şekil 1 a’da görüldüğü gibi Türkiye'yi 41 bin kilometrekarelik bir deniz alanına hapsetme gayesiyle hazırlanmıştır. Bu haritanın Doğu Akdeniz paftası tamamen Yunanistan’ın hesap ve varsayımlarına uygun olarak çizildiği belirtilmektedir (1). Buna karşılık Şekil 1b’de Türkiye’nin belirlediği Münhasır Ekonomik Bölge sınırları görülmektedir. Bu iki harita dikkatle incelendiğinde Yunanistan ve GKRY’nin Türkiye'yi nasıl dar bir deniz alanına hapsetmek istediği ve Akdeniz’de 148 bin kilometrekarelik yani Kıbrıs Adası’nın 11 katı kadar bir alanda Türkiye’nin hükümranlık haklarını gasp ettiği görülmektedir.

MEB alanı (1)

GKRY’nin, Mısır, Lübnan, İsrail ve Yunanistan’ın birlikte hareket etmesiyle ortaya çıkan bu durum karşısında Türkiye hareketsiz kalmamış Libya ile karşılıklı kıyılarımız olduğunu dikkate alarak dönemin Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan Kasım 2010’da bir başka maksatla Libya’ya gittiğinde, o zamanki Libya Devlet Başkanı Kaddafi ile hazırlanan haritalar üzerinden görüşmüşler ve mutabık kalmışlardır. Ancak bu görüşmeden kısa bir süre sonra Kaddafi’ye karşı Arap Baharı ayaklanması yapılmış ve hayatını kaybetmiş, süreç de akamete uğramıştır.

27 Kasım 2019’da “Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Birleşmiş Milletler Cemiyeti’nin tanıdığı meşru Libya Devleti Hükümeti (UMH)arasında Akdeniz’de Deniz Yetki Alanlarının Sınırlandırılmasına İlişkin Mutabakat Muhtırası” İstanbul’da imzalanmıştır. Türkiye ve Libya tarafından onaylanan Deniz Yetki Alanları Sınırlandırılmasına Dair Mutabakat Muhtırası’nın BM’ye bildirilmesiyle birlikte anlaşma dünyaya ilan edilmiştir. Bu anlaşma sayesinde Libya ile Türkiye artık denizden komşu olmuşlardır (2).

Şekil 2. Türkiye- Libya  Mutabakatı ile tamamlanan Akdeniz’deki Türk yetki alanı (3)
(* A-B: 2011 Türkiye Cumhuriyeti -KKTC Anlaşması * C-D-E: Türkiye-Mısır ana karalar arası ortay hat * E-F: 2019 Türkiye-Libya Anlaşması * G-H: Yunan karasuları dış sınırı) 

Türkiye ile Libya arasında imzalanan Deniz Yetki Alanları Sınırlandırılmasına Dair Mutabakat Muhtırası Sonucunda Kazanımlar(2);

Bu mutabakat muhtırası ile;

-İlk defa Türkiye bir kıyıdaş devlet ile Münhasır Ekonomik Bölge sınırlandırma anlaşması imzalamış,

-Hukuki ve meşru zemin elde edilmiş,

-Müktesep hak sağlanmış,

-Siyasi üstünlük ele geçirilmiş,

-Deniz yetki alanlarımızın batı sınırı uluslararası hukuka uygun bir şekilde belirlenmiş

-Böylece meşru haklarımızın hukuki alt yapısı oluşturulmuş,

-Uluslararası kamuoyuna hukuk ve diplomasi araçlarını kullandığımız mesajı verilmiş,

-Türkiye ile Libya arasında sınırlandırılan deniz yetki alanı şeridi, Yunanistan ile GKRY-Mısır arasında bir kalkan şeklinde yer almış,

-GKRY ve Yunanistan ikilisinin savunduğu, AB tarafından desteklenen ve Sevr niteliğindeki sözde Sevilla Haritası ile Türkiye’yi 41 bin kilometrekarelik bir deniz alanına hapsetmek gayesi ile yapılan siyasi oyunlar ve hesaplar bozulmuş,

-Türkiye için Doğu Akdeniz’de en kötü senaryo olan Yunanistan-Mısır ve Yunanistan-GKRY arasında sınırlandırma anlaşması yapma olanağı ortadan kaldırılmıştır.

Libya’nın kazandıkları(2);

- Libya, Türkiye ile yapmış olduğu bu anlaşma ile 16 bin 700 kilometrekare deniz alanı kazanmıştır.

- Libya, bu anlaşmada uyguladığı prensipler ile Yunanistan ve İtalya ile anlaşma yapması durumunda asgari 39 bin kilometrekare deniz alanını daha kazanacaktır (4).

Şekil 3. Libya ile Yunanistan Münhasır Ekonomik Bölge (Kıta Sahanlığı) sorunu

Türkiye ile Libya arasında yapılan bu anlaşma sonucunda Türkiye Doğu Akdeniz’deki varlığını bir defa daha göstererek bölgedeki oyunun önemli aktörlerinden biri olduğunu ortaya koymuştur.

İstanbul, 12 Nisan 2020

Kaynaklar:

(1)- https://www.sozcu.com.tr/2019/yazarlar/ugur-dundar/turkiyenin-dogu-akdenize-yonelik-milli-stratejisi-yok-5295635/

(2)- Cihat Yaycı, (2019), https://kriterdergi.com/dosya/turkiye-ve-libya-arasindaki-anlasmanin-sonuc-ve-etkileri

(3)- https://21yyte.org/tr/fikir-tanki/turkiye-ve-libya-arasinda-imzalanan-mutabakat-turk-yunan-iliskilerini-nasil-etkiler

(4)- https://www.yenisafak.com/gundem/libyada-bu-harita-acildi-3408025

Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
banner255
banner133
15°
açık
banner303
Namaz Vakti 12 Temmuz 2020
İmsak 03:20
Güneş 05:13
Öğle 12:51
İkindi 16:49
Akşam 20:19
Yatsı 22:03
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 31 66
2. Trabzonspor 31 62
3. Sivasspor 31 54
4. Beşiktaş 31 53
5. Galatasaray 31 52
6. Alanyaspor 31 51
7. Fenerbahçe 31 50
8. Gaziantep FK 31 41
9. Göztepe 32 39
10. Antalyaspor 31 38
11. Kasımpaşa 31 36
12. Gençlerbirliği 32 36
13. Malatyaspor 31 32
14. Denizlispor 31 32
15. Çaykur Rizespor 31 32
16. Kayserispor 31 31
17. Konyaspor 31 30
18. Ankaragücü 31 26
Takımlar O P
1. Hatayspor 32 60
2. Erzurum BB 32 56
3. Adana Demirspor 32 55
4. Bursaspor 32 55
5. Akhisar Bld.Spor 32 54
6. Fatih Karagümrük 32 53
7. Altay 32 51
8. Ümraniye 32 44
9. Keçiörengücü 32 44
10. Giresunspor 32 44
11. Menemen Belediyespor 32 42
12. Balıkesirspor 33 38
13. İstanbulspor 32 37
14. Altınordu 32 33
15. Boluspor 32 30
16. Osmanlıspor 32 27
17. Adanaspor 32 21
18. Eskişehirspor 33 12
Takımlar O P
1. Liverpool 35 93
2. Man City 35 72
3. Chelsea 35 60
4. Leicester City 34 59
5. M. United 34 58
6. Sheffield United 35 54
7. Wolverhampton 34 52
8. Arsenal 34 50
9. Burnley 35 50
10. Tottenham 34 49
11. Everton 34 45
12. Southampton 34 44
13. Newcastle 35 43
14. Crystal Palace 34 42
15. Brighton 35 36
16. West Ham 35 34
17. Watford 35 34
18. Bournemouth 34 28
19. Aston Villa 34 27
20. Norwich City 35 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 35 80
2. Barcelona 36 79
3. Atletico Madrid 36 66
4. Sevilla 35 63
5. Villarreal 35 57
6. Getafe 35 53
7. Real Sociedad 35 51
8. Valencia 35 50
9. Granada 35 50
10. Athletic Bilbao 35 48
11. Osasuna 36 48
12. Levante 35 43
13. Real Betis 36 41
14. Real Valladolid 36 39
15. Eibar 35 36
16. Celta de Vigo 36 36
17. Deportivo Alaves 35 35
18. Mallorca 35 32
19. Leganés 35 29
20. Espanyol 35 24

Gelişmelerden Haberdar Olun

@