23.09.2016, 00:21 384

VE BİR SİNEMA SANATÇISI: TARIK AKAN

Herhalde Eylül ayı, bundan böyle büyük bir felaketi ve unutulmaz üç kişiyi hatırlatacak.
Birincisi; bu ülkenin rotasını değiştiren, bugünkü Türkiye'nin temellerini atan 12 Eylül 1980 darbesi, yani 12 Eylül felaketi...
İkincisi; Türk sinemasında ezberleri yıkan, sinemaya ilk kez toplumcu bir neşter vuran ve 9 Eylül 1984'te ölen Yılmaz Güney...
Üçüncüsü; Anadolu'nun bağrından doğan türküleri okurken, o gür sesiyle sanki Anadolu'yu ayağa kaldırıp yürüten ve 20 Eylül 1985'te ölen Ruhi Su...
Dördüncüsü; bugüne kadar görülmedik bir halk sevgisi kazanmış olan ve 16 Eylül 2016 günü ölen Tarık Akan...
***
Konumuz, elbette Tarık Akan...
Günlerce çok şeyler söylendi ona dair. Günlerce onu anlatan yazılar yazıldı, haberler yapıldı ona dair. Övenler oldu, yerenler oldu onu.
Asıl adı Tarık Tahsin Üregül idi. 13 Aralık 1949'da doğdu, 16 Eylül 2016'da öldü. Ses dergisinin 1970'teki yarışması ile sinemaya girdi, 111 filmde, 4 dizide rol aldı.
Cenazesi, bugüne kadar hiçbir sanatçının cenazesinde görülmeyen olağanüstü bir ilgi ve olağanüstü bir sevgi dolu kalabalıkla kaldırıldı.
***
Türk sinemasında ezberler Yılmaz Güney'le bozulmuştu.
Yani toplumsal sorunları sinema diliyle anlatan, toplumcu bir kulvar açılmıştı Yılmaz Güney'le.
Elbette bu kulvarda yürüyenler, bu kulvarın dışında kalanlar, bu kulvara itiraz edenler de olmuştu Türk sinemasında.
İşte Tarık Akan, 1970'lerin sonuna doğru bu kulvarda yürüyenlerden oldu.
Yılmaz Güney'in senaryosunu yazdığı Sürü, Yol gibi filmlerde, Maden gibi işçi mücadelesini anlatan filmlerde rol aldı. Mükemmel bir oyun profili çizdi bu filmlerde.
Ve sinemada "Sürü'deki Şivan'la, "Yol"daki Seyit Ali'yle, giderek içindeki karaktere uygun kimliğini yarattı.
Ve de halk tarafından olağanüstü bir sevgi, olağanüstü bir saygı gördü bu karakterlerle.
Çünkü Anadolu insanı, sinemada kendini anlatan filmlerle ve kendini temsil eden
karakterlerle büyük bir özdeşlik yaşar. Adeta filmin kahramanıyla bütünleşir Anadolu insanı.
***
Evet böyle bir kimlik yaratmıştı Tarık Akan, sinema dilinde.
O; çok ödül aldı ama kendini kuşatan şöhrete yenik düşenlerden olmadı. Şöhretin kelepçesini kırıp atmıştı "Sürü"de, "Yol"da, "Maden'de.
Çünkü o; salon filmlerinin oyuncusu değil, gerçek bir sinema sanatçısı olmayı hedeflemişti.
O; rüzgâr nereden eserse oraya meyleden her dönemin "yıldız"larına benzemedi. Özellikle toplumcu-demokrat bir duruş gösterdi.
Ve o; şöhrete yenilmediği gibi, 12 Eylül askeri darbesinin zulmüne de boyun eğmedi, dik duruşundan ödün vermedi.
Ve de o; sinemada bu ülkenin vicdanı oldu, politik bir duruş sergiledi.
***
Zaten sanatçı da böyle olmalıydı.
Çünkü sanatçı olmanın raconu bu idi. Muhalif bir ses olmaktı. Toplumsal sorunlara sahip çıkıp dillendirmekti. Sistemin baskılarına itiraz etmekti.
Çünkü sanatçı olmak, beynini egemen güce teslim etmemekti, kiraya vermemekti. Ve sanatçı olmak iktidar yalakası olmamaktı, ezberleri bozmaktı. Yani bir sanatçı olmak demek, saray soytarısı olmamak demekti.
12 Eylül döneminde o da sorgulanmıştı.
-Cezaevine girmiş, işkence görmüştü.
-Yılmaz Güney'e yataklık yapmakla suçlanmıştı.
-Almanya'da Türkiye aleyhine konuşmakla suçlamıştı.
-Ve vatan hainliği ile suçlanmıştı.
Ama sonuçta aklanmıştı.
***
Peki, cenazesinde bu olağanüstü ilgi, bu görkemli tören ne idi?
Elbette ki bu görkemli kalabalık ona, onun kimliğine-kişiliğine, onun sanatına duyulan saygı ve sevginin bir ifadesi idi.
Ama başka bir şeyi daha ifade ediyordu bu görkemli kalabalık.
Yani bu görkemli kalabalık, örgütsüz bir toplumun bir kahraman arayışı idi...
İktidara duyulan bir itirazın, bir uyarının, onun kişiliğinde bir ifadesi idi...
Ve de özellikle; ülkede var olan bir muhalefet boşluğunun, bu görkemli kitlesel görüntüyle, bir ölçüde doldurulmak isteğinin bir mesajı idi...
Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
banner255
banner133
18°
açık
banner303
banner364
Namaz Vakti 05 Temmuz 2020
İmsak 03:12
Güneş 05:09
Öğle 12:50
İkindi 16:48
Akşam 20:21
Yatsı 22:09
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 30 63
2. Trabzonspor 29 58
3. Sivasspor 29 53
4. Galatasaray 29 52
5. Beşiktaş 29 50
6. Fenerbahçe 30 49
7. Alanyaspor 30 48
8. Göztepe 30 38
9. Gaziantep FK 30 38
10. Antalyaspor 30 37
11. Kasımpaşa 29 35
12. Gençlerbirliği 30 32
13. Denizlispor 30 32
14. Malatyaspor 30 29
15. Çaykur Rizespor 29 29
16. Kayserispor 29 28
17. Konyaspor 29 27
18. Ankaragücü 30 25
Takımlar O P
1. Hatayspor 31 57
2. Bursaspor 32 55
3. Adana Demirspor 31 54
4. Erzurum BB 31 53
5. Akhisar Bld.Spor 31 51
6. Fatih Karagümrük 31 50
7. Altay 31 50
8. Ümraniye 31 44
9. Keçiörengücü 31 44
10. Giresunspor 31 44
11. Menemen Belediyespor 32 42
12. Balıkesirspor 31 35
13. İstanbulspor 31 34
14. Altınordu 32 33
15. Boluspor 31 30
16. Osmanlıspor 31 24
17. Adanaspor 32 21
18. Eskişehirspor 31 12
Takımlar O P
1. Liverpool 32 86
2. Man City 32 66
3. Leicester City 33 58
4. Chelsea 33 57
5. M. United 33 55
6. Wolverhampton 33 52
7. Arsenal 33 49
8. Sheffield United 32 47
9. Tottenham 32 45
10. Burnley 32 45
11. Everton 32 44
12. Newcastle 32 42
13. Crystal Palace 33 42
14. Southampton 32 40
15. Brighton 33 36
16. West Ham 32 30
17. Watford 33 28
18. Aston Villa 32 27
19. Bournemouth 33 27
20. Norwich City 33 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 33 74
2. Barcelona 33 70
3. Atletico Madrid 34 62
4. Sevilla 33 57
5. Villarreal 33 54
6. Getafe 33 52
7. Real Sociedad 33 50
8. Athletic Bilbao 33 48
9. Valencia 34 47
10. Granada 34 47
11. Osasuna 33 44
12. Levante 33 42
13. Real Valladolid 34 39
14. Real Betis 34 38
15. Deportivo Alaves 34 35
16. Eibar 33 35
17. Celta de Vigo 34 35
18. Mallorca 34 29
19. Leganés 33 25
20. Espanyol 33 24

Gelişmelerden Haberdar Olun

@