14.12.2017, 00:10 247

NAĞMELER EVİ (DARÜLELHAN) YÜZ YAŞINA GİRMİŞ

1916’ da kurulan Nağmeler evi, (Darülelhan, Dar =Ev, Elhan= Farsça, nağme,

ezgi anlamına gelir) Türkiye’deki modern konservatuvarların öncüsü olmuştur.

Osmanlı dönemi geleneksel Türk musikisinde eğitim ve aktarım meşk adı verilen

bir yönteme dayanırdı. Her türlü musiki öğrenimi meşk etmekle hafızalara yüklenirdi.

Padişah 3. Selim’in tambur hocası, besteci İzak Efendiye ait olduğu söylenen meşkle ilgili bir anekdot 250 yıldır dilden dile dolaşır.

Biliyorsunuz, Osmanlı müziğinin zanaatkâr kıskançlığıyla korunan ve notaya alma geleneği oluşmadığından kuşaklar boyunca ustadan çırağa meşk yöntemiyle aktarılan önemli pek çok eseri bu yüzden kaybolmuştur.

İzak Efendinin başyapıtlarından Bayati Peşrevi dönemin müzik çevrelerinde çok konuşulmaktadır. Fakat duyan azdır; ondan başka bilen yoktur.

Derlemeci baba Hamparsum eseri tarihe kaydetmek aşkıyla kıvranmaktadır.

İstekleri, “zordur, uzundur” gerekçesiyle geçiştirilmektedir. Çaresiz kalınca zengin bir dostundan yardım ister. Dostu, İzak Efendiyi konağındaki meşke davet eder.

Eseri çalmasını ister. Yan odada gizlenen Hamparsum, kendi geliştirdiği notasyumla peşrevi kağıda aktarır. Daha sonra ortaya çıkıp, kontrol için bestecisinin önünde icra eder. “Eserimi çaldın” diye haykırır İzak Efendi. Konak sahibince sakinleştirilir.

Ve Bayati peşrevi bu sayede günümüze ulaşır.

LİMONCİYAN, HAMPARSUM (1768/1839)

Ermeni kilisesinde ilahi dersleri veren Hamparsum Efendi, Dede Efendi'den Türk Musikisi öğrenimi görmüştür. Abdulbaki Nasır Dede'nin nota yerine kullandığı işaretlerin yetersizliğini görerek Hamparsum notası adıyla anılan yeni bir nota bulmuştur.. Hamparsum Efendi, notası sayesinde bir çok bestenin kaybolmasının önüne geçmiş ve böylece musikimize paha biçilmez bir hizmette bulunmuştur.

Müzik, duygu ve düşünceleri ifade eden seslerin düzenlenmesi sanatıdır.

Nota da bu seslerin sembolize edilerek yazıya dökülmüş halidir…

991-1033 yılları arasında yaşamış olan Milanolu keşiş Guido D’Arezzo, şiirden yola çıkarak bulduğu ve son halini verdiği, sonrasında Arezzolu Guido'nun Eli olarak anılacak olan notaların anlamları şöyleymiş;

Do: Dominus (yaradan, mutlak), Re: Rerum (madde), Mi: Miraculum (mucize)
Fa: Familias planetarium (gezegenler ailesi/güneş sistemi), Sol: Solis (güneş)
La: Lactea via (samanyolu) Si: Siderae (gökler)

Musiki, madde, mucize, gezegen, güneş, samanyolu, gökler, yüce yaradanın bir anatomisi olarak ilâhi bir senfoni gibi gönül tellerimizi titretip ruhlarımızı yüceltir.

Yahya Kemal Beyatlı üstadın,

“Musiki denilen nutk-u ilâhi, / Engin bir denizdir namütenâhi”

sözleriyle ilâhi bir sonsuzluğu tarif ettiği ve benim de sevdalısı olduğum klasik Türk müziğimizin unutulmaz birkaç şaheseriyle musiki sohbetimize devam edelim.

Sözler Yahya Kemal Beyatlı, beste M. Nurettin Selçuk’a ait Bayati şaheser;

Kalbim yine üzgün seni andım da derinden,

Geçtim yine dün eski hazan bahçelerinden…

Sözler F. Nafiz Çamlıbel, beste Alaeddin Yavaşca, Hicaz şaheser ;

Artık bu solan bahçede bülbüllere yer yok,

Bir yer ki sevenler, sevilenlerden eser yok…

Sözler Recaizade Mahmut Ekrem, beste Şekerci Cemil bey, yine bir Hicaz şaheser;

Bir nigâh et ne olur halime ey gonca dehen, (Nigâh= Bakmak, Dehen=ağız)

Göz göz oldu yüreğim gözlerimin derdinden,

Niye baktım, niye gördüm, niye sevdim seni ben,

Göz göz oldu yüreğim gözlerimin derdinden…

Sözler Siyami Özel’e ve beste Nihat Adlim’e ait çok sevdiğim bir Hüseyni şarkı;

Her seherde sen gelirsin aklıma, / Ufuklar çepçevre ağardığı zaman,

Bilsen, nasıl çarpıyor kalbim, nasıl anlatamam…

Sen karanlık geceleri severdin, simsiyah gözlerin vardı,

Sonra elveda dedin bir gün, bütün ümitlerim karardı… Nasıl anlatamam…

Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
banner255
banner133
22°
parçalı az bulutlu
banner303
banner364
Namaz Vakti 10 Temmuz 2020
İmsak 03:17
Güneş 05:12
Öğle 12:51
İkindi 16:48
Akşam 20:19
Yatsı 22:05
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 31 66
2. Trabzonspor 31 62
3. Sivasspor 31 54
4. Beşiktaş 31 53
5. Galatasaray 31 52
6. Alanyaspor 31 51
7. Fenerbahçe 31 50
8. Gaziantep FK 31 41
9. Göztepe 31 39
10. Antalyaspor 31 38
11. Kasımpaşa 31 36
12. Gençlerbirliği 31 33
13. Malatyaspor 31 32
14. Denizlispor 31 32
15. Çaykur Rizespor 31 32
16. Kayserispor 31 31
17. Konyaspor 31 30
18. Ankaragücü 31 26
Takımlar O P
1. Hatayspor 32 60
2. Erzurum BB 32 56
3. Adana Demirspor 32 55
4. Bursaspor 32 55
5. Akhisar Bld.Spor 32 54
6. Fatih Karagümrük 32 53
7. Altay 32 51
8. Ümraniye 32 44
9. Keçiörengücü 32 44
10. Giresunspor 32 44
11. Menemen Belediyespor 32 42
12. İstanbulspor 32 37
13. Balıkesirspor 32 35
14. Altınordu 32 33
15. Boluspor 32 30
16. Osmanlıspor 32 27
17. Adanaspor 32 21
18. Eskişehirspor 32 12
Takımlar O P
1. Liverpool 34 92
2. Man City 34 69
3. Chelsea 34 60
4. Leicester City 34 59
5. M. United 34 58
6. Wolverhampton 34 52
7. Sheffield United 34 51
8. Arsenal 34 50
9. Tottenham 34 49
10. Burnley 34 49
11. Everton 34 45
12. Southampton 34 44
13. Newcastle 34 43
14. Crystal Palace 34 42
15. Brighton 34 36
16. West Ham 34 31
17. Watford 34 31
18. Bournemouth 34 28
19. Aston Villa 34 27
20. Norwich City 34 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 34 77
2. Barcelona 35 76
3. Atletico Madrid 35 63
4. Sevilla 35 63
5. Villarreal 35 57
6. Getafe 35 53
7. Real Sociedad 34 51
8. Valencia 35 50
9. Athletic Bilbao 35 48
10. Granada 34 47
11. Osasuna 35 45
12. Levante 35 43
13. Real Betis 35 41
14. Real Valladolid 35 39
15. Eibar 35 36
16. Celta de Vigo 35 36
17. Deportivo Alaves 34 35
18. Mallorca 35 32
19. Leganés 35 29
20. Espanyol 35 24

Gelişmelerden Haberdar Olun

@