BİRİNCİ KAYNAKTAN

SOYU:

Akşemsettin’in baba soyu; Hazreti Ebubekir’e kadar götürecektir. Ataları arasında ünlü mutasavvıflardan şeyh sühreverdi’ in bulunduğu bilinmektedir.

BABASI:

Şeyh Hamza’dır. Şimdiki Samsun-Ladik ilçesinde uzun süre dini etkinliklerde bulunmuştur.

ANNESİ:

Bazı kaynaklara göre, Akşamsettin’in annesi Osmancık’lıdır.

AKŞAMSETTİN’İN GERÇEK ADI:

Mehmet bin Hamza’dır. (Hamza oğlu Mehmet)

SONRAKİ ADI:

Akşamsettin’dir. Bu adı veren de; Anakara’lı Hacı Bektaşi Veli’dir. Din ve Tıp alanlarında Akşamsettin adıyla anılı.

DOĞUM YERİ:

Yıl 1390, Şam olduğundan söz edilir.

ÖLÜMÜ:

15 Aralık 1459 dur. 1459-1390=69. yıl yaşamıştır.

EĞİTİMİ:

Akşamsettin ilk eğitimini ailesinde, Şeyh Hamza’dan almıştır. Daha sonra Amasya Medresesine devam eder. Din ve Tıp alanında bilgi alır.

TASAVVUFİ ARAYIŞLARI:

-Horasan ile Suriye’yi dolaşır.

-Herkesin önerisine uyar, tasavvufi düşüncenin öncülerinden olan Anakara’lı Hacı Bayram Veli ile tanışır. Hacı Bayram Veli’nin verdiği görevi Beypazarı’nda yürütür. “Akşamsettin” adını da, Hacı Bayram Veli’den alır. Ömrü boyunca da Akşamsettin adına sahip çıkar.

Bir süre sonra Göynük’e gider. Oraya yerleşir. Osmanlı sarayı ile de bu sıralarda tanışır. Sarayın gözüne girer.

OSMANCIK’LA İLGİSİ:

Akşamsettin’in annesinin Osmancık’lı olduğu söylenir. 26-27 yaşlarında Osmancık’ta Müderrislik yapar. O zaman Hacı Bayram Veli ile Osmanlının baş kenti olan Edirne’ye gider. Sarayla tanışır. Gönüllere girer.

AKŞAMSETTİ’İN TIP ALANINDAKİ ÇALIŞMALARI:

Akşamsettin; hiç kimsenin iyileştiremediği kazasker Süleyman Çelebi’yi hazırladığı ilaçlarla iyileştirir. Ayrıca Fatih’in kızını da tedavi eder. Tıp alanında bir yeni görüşü ilave eder.

Bütün hastalıkların çeşitli tipleri, bitki ve hayvanlarda olduğu gibi onun tohumları ve asılları vardır,der.

Nesnenin mikrop olduğunu bugün bilim sayesinde anlıyoruz.

Oysa mikrop konusunu Tıp alanında ilk kez gündeme getiren bilgin İtalyan Fracastora’dır. Fracastora ise Akşamsettin’den yaklaşık yüzyıl kadar sonra yaşamıştır. Fransız bilim adamı pasteur ise mikroba 400 yıl sonra kendi dilinde tohum olarak tanımlamıştır. Mikrobun bulunuşu; Pasteur ile Rokast Kocke mal edilmiştir.

Akşamsettin yaşadığı dönemde:

-Ruhların Hekimi,

-Bedenlerin Hekimi olarak isim yapmıştır.

Kaynakça: .Akşamsettin’de bazı Tasavvufi Kavramlar-1. Prof. Ethem Cebecioğlu.

Bilimin Işığında Osmanlı’dan Cumhuriyete Tıp ve Sağlık Kurumları. Prof. dr.

Esin Kahya- Prof. dr. Ayşegül. D. Erdemir. TDV-2000

İslam’da Bilim ve Teknoloji Tarihi-Prof. Dr. Mehmet Bayraktar- TDV-2009

Osmancık Akşamsettin Cami (medresesi)

İKİNCİ KAYNAKTAN

1.Mikrobu İlk Keşfeden Bilgin: AKŞAMSETTİN

Akşamsettin Tıp alanındaki çalışmalarını; Maddetü’l Hayat kitabında, topladı,daha çok meşhur oldu. Bu kitapta:

-“Hastalıklar insanlara gözle görülemeyecek kadar küçük fakat canlı olan varlıklar nedeniyle geçer,, diyordu.

Şemsettin’in bu görüşü; Pasteur’den yaklaşık olarak 400 yıl önce olup tamı tamına mikropların tanımına uymaktadır. Bunu biraz açalım:

“Yer yüzünde yaşayan en küçük canlı olan mikroplar milyonlarca yıl var idi. Ama onlara ait ilk yorumu yapan Akşamsettin olduğu halde, elinde onları gösterecek bir alet olmadığı için onları ilk kez 1688 yılında gün yüzüne çıkaran kişi Hollanda’lı tüccar, Antony Van Leeuvenhech olmuştur. Bunu da mercek yaparak keşfetmiştir. Bunun açıklaması da 200 yıl sonra Pasteur ve Robert Hech’e ye mal edilmiştir.

2.AKŞAMSETTİN VE SARAY:

Akşamsettin Hacı Bektaşi Veli ile o zaman Osmanlı’nın başkenti olan Edirne’ye giderken Sultan 2.Murat’ın huzuruna çıkar. Bu tanışma ileride Fatih’in hocalarından ve belki de en önemlilerinden birini belirlemiş oldu. Yani Akşamsettin, Fatih’in yetişmesinde çok büyük rol oynadı. Bu çalışma İstanbul’un fethine kadar davam ettirildi. İstanbul’un fethinden sonra:

-“Benim asıl sevincim, İstanbul’un fethinden ziyade, Akşamsettin gibi bir velinin zamanında yaşamış olmamdır. Demiştir.

Bu saptamayı alan Akşamsettin; bundan sonraki hayatını sürdürmek için Göynük’e gidip yerleşmiştir.

AKŞAMSETTİN’İN ESERLERİNDEN KALICI SÖZLER:

-Dünyada nimete şükret, belayı sabret.

-Senden üstün olanın önünden yürüme.

-Kimsenin elindekilere haset etme .

-Dünyanın verdiği mutluluğa mağrur olma.

-Ömrünün uzun olmasını istiyorsan;kimseye kızma, eziyet etme!

-Harama bakma, gaflete düşme.

-Temiz ol, iyiliği bile bilinçli yap.

-Çok uyursan, kazancının da azalacağını bil.

Kaynakça: KARANLIĞIN DEĞERİ- Başarılı Hayat Örnekleri. Mehmet Coşar- İzmir- Eğitimci Yazar. Sayfa. 38-42 Arası 

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner251