17.05.2019, 00:14 140

HALKIN GÖNLÜNDE ÖLÜMSÜZ BİR OZAN: ÂŞIK MAHZUNİ...

21 Mart 2019 tarihli “Aşık Veysel ve Alevi Halk Ozanları” başlıklı yazımda şöyle bir giriş yapmıştım.

“-Bu toprağın sesi, bu toprağın dili ozanlar…

-Bu toprağın kulağı, bu toprağın gözü ozanlar…

-Sevgi ve hoşgörü tohumunu eken ozanlar…

-Ve de Türk dilini şiirlerinde, özgün biçimiyle yaşatan ozanlar…

Bunlardan biri de “Sivas ellerinde sazım çalınır / Karlı dağlar bölük bölük bölünür” diyen ve cumhuriyet döneminin halk şiirine ve de halk edebiyatına damgasını vuran büyük ozan Âşık Veysel idi” demiştim.

İşte yine onlardan; halk kültürünü şiirlerinde mayalandıran, sazıyla canlandırıp sesiyle dillendiren bir büyük ozan daha… Yani Âşık Mahzuni…

* * *

Bugün ölüm yıldönümü nedeniyle andığımız o Mahzuni ki;

“Türk Milleti, Türk Milleti / Nerden gelmiş elin iti / Bu gidişin sonu kötü / Amerika katil katil” diyerek ta o günden bu günlere seslenir.

Deniz ve arkadaşlarının idamı üzerine “Erim Erim Eriyesin” der ve bu türkü nedeniyle tutuklanıp mahkûm edilir.

Antep’te evi kundaklanır, 1973’de halkı suça teşvik etmekten tutuklanıp Sıkıyönetim mahkemelerinde yargılanır.

Özet olarak; özellikle 1962-1988 arasında defalarca saldırıya uğrar, tutuklanır, hapse atılır, dövülür ve işkence görür.

Ama bugün, halkın gönlünde günümüzün Pir Sultan’ı olarak yaşayan bir Mahzuni’dir.

Bugün bu büyük ozan, TRT tarafından çekilmiş 2 adet belgeselle, sayısız şiirleriyle, kasetleriyle ve plaklarıyla halk ozanları içinde efsane bir kimlik olmuştur.

Ve 1989-1991 yılları arasında Halk Ozanları Federasyonu tarafından dünyanın en büyük 3 ozanı arasında gösterilmiştir.

Ve de bu büyük ozana bir saygının ifadesi olarak, Sütçü İmam Üniversitesi Meslek Yüksek Okulu Yerleşkesi’ne “Aşık Mahzuni Şerif Yerleşkesi” adı verilmiştir.

* * *

Asıl adı Şerif Cırık’tır Mahzuni’nin.

17 Kasım 1939 yılında Kahramanmaraş’ın Afşin ilçesinin Berçenek köyünde doğmuş, 17 Mayıs 2002’de Almanya’nın Köln şehrinde ölmüştür.

Mezarı, Hacı Bektaşi Veli Külliyesi’nin Çilehane adı verilen yerdedir.

-Medresede Kur’an okuyarak eğitime başlamış, köylerinde ilkokulun yapılmasıyla medrese eğitimini bırakmıştır.

-İlkokuldan sonra Astsubay okulunu bitirmiş, ardından Ankara Ordonat Tekniker Okulu’nda eğitime başlamış, ama bir süre sonra okulu terk etmiştir.

* * *

Mahzuni’nin şiirlerinde:

-Kökü Orta Asya kültürüne dayanan, yüzyıllarca değişimler geçirerek günümüze kadar gelmiş sözlü kültür geleneği vardır.

-Tasavvuf, halk kültürü ve Alevi-Bektaşi geleneği vardır.

-1950’li yıllardan başlayan sanayileşme ve köyden kente göç olgusunun izleri vardır.

-Özellikle de 1960-1980 döneminde yükselen toplumsal ve siyasal olayların etkileri vardır ve de bu olgu çok çarpıcı biçimde görünür olmuştur.

-Ve yine şiirlerinde “bir itiraz, bir ret, bir taşlama, bir isyan” kültürü vardır. Özellikle “milli birlik ve beraberlik ve de cumhuriyet” karşıtlarına “bir karşı duruş” vardır.

İşte o şiirlerden bir bölüm kısa alıntılar:

Özellikle laik-muhafazakâr çatışmasına isyan eder, ikiliğe hayır der, birlik ve beraberliğe çağırır ve der ki;

“Gücenme ey sofu baba / Biz aşığız kör değiliz.

Ver bir selam al merhaba / İkiliğe yar değiliz…”

Ölüden medet bekleyenlere, dikili taşlardan keramet bekleyenlere isyan eder ve der ki;

“Kayalar kadı olurdu / Akıllar yaşta olsaydı

Yeşil mezar türkü söyler / Keramet taşta olsaydı…”

Yine Bektaşi geleneklerinden gelen, özellikle taşlamalarıyla bilinen, ünlü Türk Halk Ozanı Kazak Abdal benzetmesi bir şiirinde der ki;

“Parayla diploma alan / Haklının hakkını çalan

Bizim başımıza plan / Kuranın da babasını…”

Ve Aşık Veysel’e de dostane bir serzenişte bulunur ve de Anadolu’nun o büyük ozanına der ki;

“Koyun vermiş, kuzu vermiş, ot vermiş

Fakirin hakkını neden kıt vermiş?

Fakirler ot yutmuş, beyler et yemiş

Neden sadık yarin kara topraktır?”

-İşte bugün ürünleri, tüm sanatçıların ve halkın dilinde olan Mahzuni…

-İşte halkın gönlünde, günümüzün Pir Sultan’ı Mahzuni…

Aşık Mahzuni

Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
banner255
banner133
27°
az bulutlu
banner303
Namaz Vakti 11 Temmuz 2020
İmsak 03:19
Güneş 05:12
Öğle 12:51
İkindi 16:49
Akşam 20:19
Yatsı 22:04
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 31 66
2. Trabzonspor 31 62
3. Sivasspor 31 54
4. Beşiktaş 31 53
5. Galatasaray 31 52
6. Alanyaspor 31 51
7. Fenerbahçe 31 50
8. Gaziantep FK 31 41
9. Göztepe 31 39
10. Antalyaspor 31 38
11. Kasımpaşa 31 36
12. Gençlerbirliği 31 33
13. Malatyaspor 31 32
14. Denizlispor 31 32
15. Çaykur Rizespor 31 32
16. Kayserispor 31 31
17. Konyaspor 31 30
18. Ankaragücü 31 26
Takımlar O P
1. Hatayspor 32 60
2. Erzurum BB 32 56
3. Adana Demirspor 32 55
4. Bursaspor 32 55
5. Akhisar Bld.Spor 32 54
6. Fatih Karagümrük 32 53
7. Altay 32 51
8. Ümraniye 32 44
9. Keçiörengücü 32 44
10. Giresunspor 32 44
11. Menemen Belediyespor 32 42
12. İstanbulspor 32 37
13. Balıkesirspor 32 35
14. Altınordu 32 33
15. Boluspor 32 30
16. Osmanlıspor 32 27
17. Adanaspor 32 21
18. Eskişehirspor 32 12
Takımlar O P
1. Liverpool 34 92
2. Man City 34 69
3. Chelsea 34 60
4. Leicester City 34 59
5. M. United 34 58
6. Wolverhampton 34 52
7. Sheffield United 34 51
8. Arsenal 34 50
9. Tottenham 34 49
10. Burnley 34 49
11. Everton 34 45
12. Southampton 34 44
13. Newcastle 34 43
14. Crystal Palace 34 42
15. Brighton 34 36
16. West Ham 34 31
17. Watford 34 31
18. Bournemouth 34 28
19. Aston Villa 34 27
20. Norwich City 34 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 35 80
2. Barcelona 35 76
3. Atletico Madrid 35 63
4. Sevilla 35 63
5. Villarreal 35 57
6. Getafe 35 53
7. Real Sociedad 35 51
8. Valencia 35 50
9. Granada 35 50
10. Athletic Bilbao 35 48
11. Osasuna 35 45
12. Levante 35 43
13. Real Betis 35 41
14. Real Valladolid 35 39
15. Eibar 35 36
16. Celta de Vigo 35 36
17. Deportivo Alaves 35 35
18. Mallorca 35 32
19. Leganés 35 29
20. Espanyol 35 24

Gelişmelerden Haberdar Olun

@