25.05.2022, 00:02 35

AGOP (MARTAYAN) DİLAÇAR (22. 05 1895 – 12.09. 1979)

İsmail HABOĞLU

İsmail HABOĞLU

Yalçın Bayer, Agop Dilaçar’ı yazmış.

Rahmetli Dilaçar’ı tanıdığımı, bildiğimi sanıyordum ama bilmiyormuşum.

Meğer bilinmeyen çok daha özel ve de güzel katkıları varmış.

Benim gibi bilmeyenler için de köşeme taşıdım.

Neyi mi?

Hele siz bir okuyun.

Vakit ayırdığınıza değecek bilgiler içeren, bir yazı çünkü.

* * *

Agop Martayan adını duydunuz mu ya da biliyor musunuz?

1915'lerde ve tabii günümüzde de pek çok Agop Martayan'lar var, özgürce yaşıyorlar ülkemizde…

Eğer Türkler, Ermenilere soykırım uygulasaydı; bu topraklarda, bırakın Agop’ları; tek bir Martayan mezarı bile kalmazdı.
Agop Martayan, isminden de anlaşıldığı üzere bir Ermeni.

22 Mayıs 1895'te İstanbul Büyükdere'de ticaretle uğraşan köklü bir Ermeni ailesinin çocuğu olarak doğdu.

Ermeni Diasporasının; “Osmanlı bize soykırım uyguladı" dediği 1915’li tarihlerde de, Robert Koleji'ni bitirdi.

Şimdi bu noktada sormak gerekmez mi; “O ki 1915’li yıllarda, Ermenilere soykırım yapacak kadar bir kin, bir tepki vardı da; o zaman bu Ermeni çocukları, Robert Koleji’nde nasıl okudu?

Demek ki Ermeni çocukları, 1915'te Robert Koleji’nde okuyabiliyor; ticaretle uğraşan ailelerine de yan gözle bakılmıyormuş.

Dahasını söyleyeyim; Agop Martayan, bir Ermeni olarak, Birinci Dünya Savaşı'nda, Osmanlı Ordusunda yedek subay olarak görev yapmış.

Demek ki neymiş?

Osmanlı o yıllarda, eline silah verip, vatanını ve bayrağını bir Ermeni’ye emanet edebiliyormuş…

Bir ırka, bir ulusa karşı soykırım yapan bir millet, böyle çelişik işler yapar mı?

??!!...

Şimdi dönelim geçmişe.

İnelim tarihin derinliklerine…

Siz hiç Hitler’in, “Yahudi’leri Alman Ordusu’na alıp, subay yapıp, ellerine silah verildiğini, duydunuz mu?

Duymadınız, duyamazsınız.

Ama Osmanlı, Doğu cephesinde, yani kimi Ermenilerin Osmanlıyı arkadan vurduğu cephede, Osmanlı saflarında görev yapan Agop Martayan; bu cephenin (ihanet eden soydaşlarının da yardımıyla) çözülmesi üzerine Güney Cephesine atandı.

Uzatmayalım.

Martayan, bu aşamada, kötü bir talih olarak, Mustafa Kemal Paşa'nın karşısına, "esir" olarak çıkar.

Mustafa Kemal Paşa, Agop Martayan'a, hürriyetini iade eder. Cebine para koyar, eline de serbestçe dolaşabileceğine ilişkin bir belge verir.

* * *

Ve işte bu yazıdaki en ilginç ve en önemli bilgi.

Hani biz Mustafa Kemal Paşa'ya "Atatürk" diyoruz ya..

İşte bu Agop Martayan, Mustafa Kemal Paşa'ya "Atatürk" soyadını teklif eden adamdır.

Agop Martayan, Mustafa Kemal Paşa'ya "Atatürk" dediği için biz O'na Atatürk diyoruz.

Çünkü Mustafa Kemal, vatanı kurtarıp Cumhuriyeti kurduktan sonra her alanda olduğu gibi Türk dili üzerinde de derinliğine ve genişliğine çalışmalara başlar.

22 Eylül 1932 tarihinde Dolmabahçe Sarayı'nda gerçekleştirilen Türk Dili Konferansı'na, Agop Martayan ile birlikte İstepan Gurdikyan ve Kevork Şimşyikyan da uzman olarak davet edilir.

Çünkü Agop Martayan devrin en büyük dil âlimlerinden biridir.

İngilizce, Yunanca, İspanyolca, Latince, Almanca, Rusça ve Bulgarca dillerini anadili gibi konuşan Martayan’ın bir de "Türkçe Gramer" adlı kitabı vardır.

Agop Martayan, bu kurultayda, "Türk-Sümer ve Hitit Dilleri Arasındaki İlişkiler" adlı bir bildiri sunar.

Martayan’ın bu çalışmalarından etkilenen Mustafa Kemal, 1934 yılında onu, Türk Dil Kurumuna, Başuzman olarak atar.

Yabancı sözcüklerin kökünü açmada uzman olduğu için Mustafa Kemal tarafından kendisine, "Dilaçar" soyadı teklif edilir.

O da bu soyadı, memnunlukla kabul eder.

"Beni buraya Atatürk getirdi, ölünceye kadar O'na ve Türkçeye layık olmaya çalışacağım" diyen Agop Dilaçar, TDK Başuzmanı olarak 45 yıl görev yapar.

Soyadı Kanununda Mustafa Kemal'e "Atatürk" soyadını teklif eden de odur.
… …

Şimdi sormak isterim; "Türkler, Ermenilere soykırım yapmıştır" diyen iftiracı ahlaksızlar, bu tezinizde Agop (Martayan) Dilaçar’ı, nereye oturtacaksınız?

Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
banner255
banner133
16°
hafif yağmur
banner364
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31

Gelişmelerden Haberdar Olun

@