11.11.2019, 00:05 100

10 KASIM VE KEMALİZM-1

Dün Atatürk’ün ölümünün 81’inci yıldönümü idi. Anıtkabir’e akın akın giden halk, bu ülkenin kurucusuna saygılarını ve sevgilerini sundular.

Çünkü o; kuracağını kurmuş, yapacağını yapmış, diyeceğini demiş ve de kurduğu Cumhuriyeti bu halka emanet ederek gitmişti. Ama… Evet ama…

İşte böyle bir günde, bu amalar için konuya bir değinmek gerekli oldu.

* * *

Kemalizm, yani Türkiye Cumhuriyeti'nin resmi ideolojisi...

Atatürk'ün söylediği ve söylemek istediği, “Ulus Devlet” oluşturma sürecinde uyguladığı siyasal, sosyal, ekonomik ve tüm milli politikaların; eğitim, sanat ve kültür hakkında vurguladığı tüm değerlerin topluca bir ifadesi…

Özünde “Kuvay-ı Milliye” ruhunu taşıyan, batılılaşma formatıyla bu toplumun kimliğini dokuyan bir ideoloji…

Ve de Türk toplumunda tartışılamaz, kutsanmış, milli kimliği uyandıran bir ideoloji… Bazen bir tabu yapıldı, koruyucu bir zırh gibi kullanıldı. Bazen siyasetin ve siyasetçilerin tekrar tekrar sarıldığı bir ideoloji oldu.

Gençliğe evrensel bir ideoloji olarak sunuldu. Gerek sağcı, gerek solcu gençliğin ruhunu dolduran, motivasyonu yüksek, milli duyguları kabartan ideolojik bir bayrak oldu.

Zaman zaman da bir baskı aracı, bir otorite olarak sunuldu; karşı siyasetleri siyasetten tecrit etmek için bir silah gibi kullanıldı.

Diğer taraftan Atatürkçülüğün ideolojik bir ifadesi olan Kemalizm’i açıkça eleştiremeyenler, ince bir siyaset dili kullandı. Kemalizm ile Atatürkçülüğün ayrı kavramlar içerdiğini söyleyerek, “Atatürkçüyüz ama Kemalist değiliz” ifadelerini kullandılar. Bir nevi gizlenerek “Kemalizm”i eleştirmek istediler.

Ve ne yazık ki, bu gün Kemalizm'e dünyadaki ve bölgedeki değişimleri okuyamayan, ülkedeki sosyolojik değişimleri göremeyen, çözüm üretemeyen bir görüntü verildi. Sanki bir ölçüde fikren tutsak edildi!

Bunun nedeni Kemalizm mi, Kemalistler mi, Kemalizm'den beslenenler mi ya da Kemalizm karşıtları mı? Bilemiyoruz... Ama giderek halk desteğinin eritilen bir ideolojiye dönüştürülür olduğunu görebiliyoruz.

İşte asıl konumuz da bu durumu bir ölçüde irdelemektir.

* * *

Peki, "Kemalizm" bir terim olarak ne zaman dillendirildi? İdeolojik bir terim olarak ne zaman ifade edildi?

-Kemalizm'i ilk kez kurtuluş savaşı sürecinde karşı taraf, “Kemalistler” olarak ifade etti. Çünkü “Kuvay-ı Milliye” güçleri, onların gözünde Kemalist isyancılardı.

-Nitekim dönemin İngiliz Başbakanı Lloyd George, 16 Ağustos 1920'de Avam Kamarasındaki konuşmasında, kurtuluş savaşını “Kemalist ayaklanma” diye ifade eder.

-Lozan antlaşmasında İngiliz Heyeti Başkanı Lord Curzon, “Kemalistler nasıl barış şartları bekliyor, araştırın” der.

-Kasım 1920'de, İngiliz Yüksek Komiseri Sir Horace Rumbold “Kemalistler Ermenistan’ı işgal ettiler” diye yazar.

-1921'de, İngiliz gazetesi The Times’da ise Anadolu'nun işgal altında olmayan kesiminden “Kemalistan”, Yunan işgalindeki bölgeden “İonia” diye söz edilir.

* * *

Türkiye'de ise Kemalizm, siyasette ve basında 1930'dan itibaren dillendirilir.

-Dilbilimci Ahmet Cevat Emre'nin 1928-1933 yıllarında çıkardığı “Muhit” dergisinde, “Kemalizm, doktrin olarak siyasi prensipleriyle bir demokrasi mektebidir” denir.

-Milliyet'in kurucusu Ali Naci Karacan ise 2 Aralık 1930 tarihli inkılâp Gazetesi'nde, “Rusya'da nasıl Komünizm, İtalya'da nasıl Faşizm varsa bizde de Kemalizm olmalıdır” diyerek Kemalizm'i bir ideoloji olarak tanımlar.

-Yine dönemin Adalet Bakanı Mahmut Esat Bozkurt İzmir'de yayınlanan “Anadolu” gazetesinde, Falih Rıfkı Atay “Kadro” dergisinde “Kemalizm” terimini kullanırlar.

-Daha da ileri gidilir ve dönemin Başbakanlarından Recep Peker'in öncülüğünde, Halkevlerinin yayın organı olan Ülkü Dergisi’nde “Kemalizm” teorisyenliği yapılır.

-Ayrıca İç İşleri Bakanlığınca, Türk Kültürünü ve Türkiye Cumhuriyeti'ni tanıtmak amacıyla 1934'te Almanca, Fransızca ve İngilizce olarak “La Turquie Kemalist” (Kemalist Türkiye) dergisi çıkarılır.

-8 Ekim 1937 Meclis konuşmasını Atatürk, rahatsızlığı nedeniyle Celal Bayar'a yaptırmıştır. Bu konuşmada sık sık “Kemalist Rejim, Kemalist Yönetim” vurgulaması yapılır.

-Ve o günlerde henüz Türkiye ile birleşmemiş Hatay Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Tayfur Sökmen'in Atatürk'e yazdığı mektupta, “Programımızın ruhu ve esası Kemalizm Rejimi ve bütün icabatıdır” denir.

Atatürk böyle bir ideolojik ifadeyi istemez. Ama basının ve de özellikle siyasetin bu ideolojiye ihtiyaç duymasını kabullenir.

Ve de sonuçta ana damarı “bağımsızlık, lâiklik ve ulus devlet” olan Kemalizm, bir batılılaşma ve modernleşme hareketi olarak “Cumhuriyetin Resmi İdeolojisi” olur.

Yarın devam…

Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
banner255
banner133
19°
açık
banner303
banner364
Namaz Vakti 14 Temmuz 2020
İmsak 03:21
Güneş 05:14
Öğle 12:51
İkindi 16:48
Akşam 20:18
Yatsı 22:03
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 32 66
2. Trabzonspor 32 62
3. Sivasspor 32 57
4. Beşiktaş 32 56
5. Galatasaray 32 52
6. Alanyaspor 32 51
7. Fenerbahçe 32 50
8. Gaziantep FK 32 42
9. Antalyaspor 32 41
10. Göztepe 32 39
11. Kasımpaşa 32 39
12. Gençlerbirliği 32 36
13. Denizlispor 32 35
14. Konyaspor 32 33
15. Malatyaspor 32 32
16. Çaykur Rizespor 32 32
17. Kayserispor 32 32
18. Ankaragücü 32 29
Takımlar O P
1. Hatayspor 33 63
2. Erzurum BB 33 59
3. Adana Demirspor 33 58
4. Akhisar Bld.Spor 33 57
5. Bursaspor 33 56
6. Fatih Karagümrük 33 53
7. Altay 33 51
8. Keçiörengücü 33 47
9. Ümraniye 33 44
10. Giresunspor 33 44
11. Menemen Belediyespor 33 43
12. İstanbulspor 33 40
13. Balıkesirspor 33 38
14. Altınordu 33 36
15. Boluspor 33 30
16. Osmanlıspor 33 27
17. Adanaspor 33 21
18. Eskişehirspor 33 12
Takımlar O P
1. Liverpool 35 93
2. Man City 35 72
3. Chelsea 35 60
4. Leicester City 35 59
5. M. United 34 58
6. Wolverhampton 35 55
7. Sheffield United 35 54
8. Tottenham 35 52
9. Arsenal 35 50
10. Burnley 35 50
11. Everton 35 45
12. Southampton 34 44
13. Newcastle 35 43
14. Crystal Palace 35 42
15. Brighton 35 36
16. West Ham 35 34
17. Watford 35 34
18. Bournemouth 35 31
19. Aston Villa 35 30
20. Norwich City 35 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 35 80
2. Barcelona 36 79
3. Atletico Madrid 36 66
4. Sevilla 36 66
5. Villarreal 36 57
6. Getafe 36 54
7. Real Sociedad 36 54
8. Athletic Bilbao 36 51
9. Valencia 36 50
10. Granada 35 50
11. Osasuna 36 48
12. Levante 36 43
13. Real Betis 36 41
14. Real Valladolid 36 39
15. Eibar 36 39
16. Celta de Vigo 36 36
17. Deportivo Alaves 36 36
18. Leganés 36 32
19. Mallorca 36 32
20. Espanyol 36 24

Gelişmelerden Haberdar Olun

@